Caritas Vlaanderen draagt bij aan Europese uitwisseling rond detentie en herstelrecht
Van 4 tot 6 november kwamen vertegenwoordigers van verschillende Caritasorganisaties uit Europa samen in Perugia (Italië) voor de jaarlijkse bijeenkomst van de Community of Practice (CoP) Prison Justice, een netwerk dat wordt gefaciliteerd door Caritas Europa. Ook Caritas Vlaanderen was aanwezig, vertegenwoordigd door collega’s Gitte Declercq en Arne Baeck. Tijdens de bijeenkomst werd kennis en ervaring uitgewisseld over projecten rond detentie. Re-integratie en herstelrecht vormden samen de rode draad in deze uitwisseling.
De CoP Prison Justice brengt Caritasorganisaties samen die actief zijn rond detentie. Samen zoeken de leden naar manieren om de waardigheid en maatschappelijke re-integratie van gedetineerden te versterken. Hierbij bespreken ze goede praktijken, maar ook gezamenlijke uitdagingen. Dit jaar werd de bijeenkomst georganiseerd door Caritas Pescara-Penne en Caritas Perugia.
Over detentie in België
De bijeenkomst vormde een mooie gelegenheid voor Gitte en Arne om de situatie van het gevangeniswezen in België én het werk van Caritas Vlaanderen binnen het detentiethema toe te lichten. Daarbij kwamen verschillende uitdagingen aan bod, waaronder overbevolking, geestelijke gezondheidsproblemen, slechte hygiëne in oudere gevangenissen en recidive. Daarnaast stelde Arne de werking van BrugBinnensteBuiten vzw voor, een vrijwilligersorganisatie die bruggen bouwt tussen mensen in detentie en hun netwerk buiten de gevangenismuren. Deze organisatie kan rekenen op steun van Caritas Vlaanderen via een projectrekening.
BrugBinnensteBuiten gelooft in verbinding en zet zich via verschillende initiatieven in voor gedetineerden, hun kinderen, familieleden en andere naasten. De organisatie werkt volledig met vrijwilligers en wil meeschrijven aan een verhaal van menswaardige detentie en een sterkere re-integratie na vrijlating.
Bezoek aan lokale initiatieven
Naast uitwisseling en het luisteren naar en geven van presentaties stond ook een bezoek aan de gevangenis van Perugia-Capanne op het programma. De deelnemers gingen er in gesprek met personeelsleden, vrijwilligers, lesgevers en gedetineerden. De gevangenis werkt volgens een semi-open model, waarbij sommige gedetineerden overdag buiten de gevangenismuren kunnen werken en enkel terugkeren om er te overnachten. Het bezoek bood een inkijk in een context die op verschillende vlakken verschilt van de Belgische situatie, maar tegelijk vergelijkbare vragen oproept rond detentie. En hoewel er veel ruimte was voor conversatie met de mensen in de gevangenis, was slechts een zeer beperkt aantal ruimtes bestemd voor de ogen van de CoP.
Ook de ontmoeting met lokale vrijwilligersorganisaties liet een indruk na. Verschillende initiatieven ondersteunen (ex-)gedetineerden bij hun terugkeer naar de samenleving, bijvoorbeeld door hulp te bieden bij huisvesting, werk of sociale contacten. Eén van de getuigenissen kwam van een vrouw die meer dan dertien jaar in detentie had doorgebracht en op de dag van het bezoek aan een nieuw hoofdstuk aan de buitenkant begon. Zulke ontmoetingen maakten zowel de uitdagingen als de mogelijkheden van re-integratie bijzonder tastbaar.
Toekomstplannen van het netwerk
De CoP Prison Justice stond niet alleen in het teken van het delen van ervaringen en uitdagingen, maar ook van de toekomst van het netwerk. De leden bespraken de gezamenlijke focus voor de komende periode. Bijzondere aandacht gaat naar de rol van netwerken en betrokken actoren rond gedetineerden, met de nadruk op het herstellen en versterken van relaties tussen mensen in detentie en de samenleving daarbuiten.
Voor Caritas Vlaanderen zette deze bijeenkomst alweer het belang van internationale uitwisseling in de verf. Door goede uitwisseling versterken organisaties elkaar in hun engagement voor een rechtvaardigere samenleving.