Reflectie op detentie: Robert Boemen
Hoe kunnen gevangenissen bijdragen aan re-integratie en een tweede kans voor gedetineerden? Caritas Europa zet met de Community of Practice Prison Justice (CoP) in op uitwisseling van goede praktijken en beleidsbeïnvloeding om levensomstandigheden van gedetineerden te verbeteren. Robert Boemen, stafmedewerker sociaal beleid en Advocacy bij Caritas Vlaanderen en trekker van de CoP, vertelt hoe het netwerk landen met elkaar verbindt en pleit voor menswaardige detentie en meer zelfbeschikkingsrecht voor gedetineerden.
Wat is de Community of Practice Prison Justice van Caritas Europa?
Het is een platform dat verschillende Caritas-organisaties in Europa met elkaar verbindt. We delen er goede praktijken rond het verbeteren van de levensomstandigheden van gedetineerden. Door als netwerk samen te komen, laten we zien dat problemen die individueel in landen spelen, vaak breder Europees van aard zijn.
Wat willen jullie bereiken met dit netwerk?
We geloven sterk in meer zelfbeschikkingsrecht voor gedetineerden. We hopen nationale overheden te overtuigen dat het efficiënter is om meer aandacht te hebben op rehabilitatie en re-integratie in de maatschappij, en niet alleen te focussen op straffen.
Kun je een voorbeeld geven van een goede praktijk?
In Frankrijk is er ingezet op educatie in gevangenissen en leren gedetineerden wat hun rechten en plichten zijn. Een ander voorbeeld is de gevangenis Centro Penitenciario Castellón in Spanje: een kleinschalige gevangenis waar ruimte is voor de gevangenen om vrijuit te bewegen, om te leren en te sporten.
Welke problemen zien jullie in Europese gevangenissen?
Overbevolking, weinig aandacht voor rehabilitatie en re-integratie, en een grote focus op straffen. Als gedetineerden geen educatie of dagbesteding krijgen, vergroot dat juist de kans op recidive en aversie tegenover het justitieel systeem en de maatschappij. Het signaal dat men krijgt is: “je hoort er niet meer bij.
Ondanks dat iemand een misdaad heeft begaan, verdient hij of zij een tweede kans. Gedetineerden verdienen ook gehoord te worden. Dit werd bijvoorbeeld benadrukt door paus Franciscus bij de start van het Jubeljaar, toen hij een Heilige Deur opende in de Rebibbia-gevangenis in Rome en de voeten waste van enkele gevangenen."
Wat staat er dit Jubeljaar nog op de agenda van de CoP?
We willen een nota opstellen over zelfbeschikkingsrecht in gevangenissen. Dit raakt vele aspecten van gevangenisleven: overbevolking, alternatieve straffen, zorg en rehabilitatie.